Estremoz

In de Alentejo, in het warme zuiden van Portugal, liggen een aantal plaatsen die bekend staan als de marmersteden. Eén van deze plaatsen is Estremoz, een stadje dat internationale faam kreeg dankzij het witte marmer dat er wordt gewonnen, het zogenaamde Mármore de Estremoz. Ik reisde af naar Estremoz met in mijn hoofd de beelden van een stoffige en ruwe mijnstad uit een spaghettiwestern, maar ik vond een beeldschone plaats met koninklijke allure.

De oude stad

Estremoz ligt in alle rust op een heuvel met uitzicht over uitgestrekte vlaktes, olijfboomgaarden en kurkeiken. Het bestaat uit een oude bovenstad en een jongere benedenstad. De bovenstad is ontstaan rondom het kasteel en wordt gekenmerkt door smalle, bochtige straatjes. De benedenstad is ruimer en opener en heeft als grote trekpleister de zaterdagse weekmarkt met verse streekproducten.

Het kasteel van Estremoz ligt op de top van de heuvel, op 448 meter hoogte. Ik geniet hier van het prachtige uitzicht over het uitgestrekte landschap. Ik zie ook de twee stadsmuren, de eerste uit de dertiende eeuw rond het oude deel met het kasteel en een tweede lijn van versterkte muren en bastions gebouwd om het onderste deel van de stad te beschermen. Estremoz heeft een belangrijke rol gespeeld in veel van de grote militaire hoofdstukken uit de Portugese geschiedenis; in de vroege Middeleeuwen in de strijd met de Moren, daarna in de regelmatige oorlogen met buurland Spanje.

Estremoz

In het midden van de dertiende eeuw werden de Moren definitief uit Estremoz verjaagd en kwam het in handen van de Portugese koningen. De verdediging van de stad werd uitgebreid, bijvoorbeeld met de 27 meter hoge Torre de Menagem, ook wel Torre dos Três Reis of Torre das Três Coroas genoemd, die het zuidelijk deel van de muur domineert. Naast deze indrukwekkende toren werd het sneeuwwitte Paço Real gebouwd, een buitenverblijf voor de Portugese koninklijke familie. Hier overleed in 1336 de zeer geliefde koningin Isabel, die haar naam gaf aan de prachtige Pousada de Rainha Santa Isabel die tegenwoordig in dit paleis is gevestigd. Als je hier een nachtje slaapt waan je jezelf een koning of koningin!

Estremoz

Kruidentuintjes

De legende van Rainha Santa Isabel

Tegenover de toren staan de kleine kapel en het standbeeld van Rainha Santa Isabel. Ze draagt een bos rozen in haar armen. Dit heeft te maken met de volgende legende: “Op een ijzige winterochtend sloop koningen Isabel uit het kasteel van Sabugal om brood aan de arme mensen bij de kasteelpoort te geven. Ze werd echter verrast door koning Dinis, die haar vroeg waar ze heen ging en wat ze in haar schort verborg. “Alleen maar rozen, senhor!” antwoordde ze. En Dinis, de ongelovige, zei “Rozen, in de winter?” Ze liet de zoom van haar schort los en in plaats van het brood dat ze eronder had verborgen vielen er rozen uit.”

Estremoz

Marmer

Estremoz staat ook wel bekend als de ‘witte stad’ van Alentejo. Dit is enerzijds van toepassing op de witte huizen die verspreid tegen de heuvel liggen, maar slaat vooral op de witte marmergroeven. Estremoz maakt samen met het nabijgelegen Vila Viçosa, Borba, Alandroal en Sousel deel uit van de marmerroute “Tons de Mármore“, waarbij je vanaf een halve dag tot wel drie dagen kennis kan maken met de marmerindustrie van het gebied plus de schoonheid van de Alentejo en de dorpen.

De winning van marmer in Estremoz gaat terug tot de tijd van de Romeinen. Zo werd het witte marmer van Estremoz verwerkt in de bekende romeinse Diana tempel in Évora. Eeuwen later werd het ook gebruikt voor het altaar in de kathedraal van Évora. Tegenwoordig is marmer een belangrijk exportproduct voor Portugal.

Estremoz

Het is zeker de moeite waard om zowel een kijkje binnen als buiten de oude stadsmuren te nemen. Binnen de muren kwamen we niemand tegen, wat een rust! Buiten de muren ontmoetten we verschillende honden die heerlijk voor hun huis op straat lagen, geiten, een pony en af en toe een oudere dame of heer. Zo gaat dat in de Alentejo, alles lekker op het gemak. Neem ook de tijd om Estremoz te gaan bekijken, je krijgt er zeker geen spijt van!

Estremoz