João en Maria

Heb je nog geboortekaartjes gekregen de laatste tijd? Stond er een naam op in de categorie “Storm”, “Bloesem”, “Rocket” of “Beau Beertje”? Dan zal het geen Portugees kindje zijn in ieder geval. Die heten namelijk gewoon João en Maria. Altijd. Nou ja, zo goed als altijd ;-). In Portugal kom je veelal dezelfde voornamen tegen en dat heeft niet alleen te maken met de traditie om het kind te hernoemen naar een familielid.

Op een dag kwam ik er achter dat Hans en Grietje in het Portugees “João en Maria” heten. Natuurlijk, dacht ik, hoe kan het ook anders? Ik heb in al de jaren dat ik in Portugal gewoond en gereisd heb heel wat João’s en Maria’s ontmoet. Sterker nog, ik heb ook verschillende Maria João’s ontmoet (wat vrouwen zijn overigens). En er waren veel Sérgio’s, Paulo’s, Ricardo’s, Cristina’s en Sofia’s.

Waarom hebben er in Portugal eigenlijk zoveel mensen dezelfde naam? Dit heeft in de eerste plaats te maken met de trouwe traditie je kind te vernoemen naar een gerespecteerd familielid. Vaak krijgt een baby de naam van een opa of oma, maar ook ooms en tantes kunnen aan de beurt komen. Dat kennen we in Nederland natuurlijk ook, hoewel steeds minder.

Daarnaast speelt ook de overheid een rol. Je mag namelijk niet zomaar een naam verzinnen voor je kind. Er moet gekozen worden uit de lijst van toegestane voornamen, die overigens ook namen bevat die specifiek niet zijn toegestaan. Een voorbeeld: je mag je pasgeboren dochter best Georgeta, Geórgia of Georgina noemen, maar van Georgiana is geen sprake. Je zoon mag Germanio heten, maar een dochter Germania zit er niet in. Opvallend in de lijst is dat het vooral de niet-Portugese namen zijn die niet worden geaccepteerd: Ellen, Guy, Joe of Kate bijvoorbeeld. Helemaal geen gekke namen, maar een Portugees kindje zal zo niet heten.

In Nederland hebben we niet zo’n lijst, dus kun je behoorlijk losgaan in creatieve namen. Niet onbeperkt overigens, want als de ambtenaar bij wie je je kindje registreert denkt dat je een onverantwoordelijke keuze hebt gemaakt kan deze jouw spectaculaire naam toch weigeren.

Wees getroost als je als buitenlandse een kind op de wereld gaat brengen in Portugal: via het consulaat kun je een aanvraag doen voor de naam die jij hebt gekozen en die niet door de lijst wordt goedgekeurd. Als het consulaat zegt dat het mag, gaan de Portugezen ook akkoord. Wil je jezelf moeite besparen? Klik dan hier om de lijst in te zien met toegestane namen.