In het zuiden van Portugal, waar de Alentejo zich ontvouwt in eindeloze vlaktes en zachte heuvels, ligt Ribafreixo Wines. Nabij het historische dorp Vidigueira, aan de voet van de Serra do Mendro, bevindt zich dit relatief jonge maar ambitieuze wijnproject dat in korte tijd zijn plek heeft veroverd binnen de moderne Portugese wijnwereld. En aangezien ik altijd graag één of twee wijngaarden bezoek als we in de Alentejo zijn… 😉 Viel dit keer mijn oog op Ribafreixo.
Het is eind oktober en het is zoals het de Alentejo betaamt bloedheet (helemaal voor deze tijd van het jaar). We hadden op tijd afgesproken voor de rondleiding zodat we aansluitend aan konden schuiven voor de lunch. Voor we weer verder reden naar onze volgende bestemming, ik heb altijd een vrij volle planning. We hadden het rijk alleen tijdens de rondleiding, wat verder bijdroeg aan de relaxte ervaring.
Het domein, Herdade do Moinho Branco, ontstond in 2007 uit een lappendeken van verlaten landbouwgrond. Een verzameling van 28 verlaten percelen, groeide uit tot één domein van circa 114 hectare. Wat ooit versnipperd en vergeten was, groeide uit tot een samenhangend wijnproject. De wijngaarden, gevoed door het water van het Alqueva-stuwmeer, liggen op schistbodems die samen met het unieke microklimaat van Vidigueira zorgen voor wijnen met frisheid, mineraliteit en karakter – een zeldzaamheid in de vaak warme Alentejo. Overal waar je kijkt zie je dan ook wijngaarden (en olijfbomen).
Tijdens ons bezoek werden we rondgeleid door Mário, die met zichtbaar enthousiasme het verhaal van Ribafreixo tot leven bracht. Tussen de wijnranken en in de moderne adega – geopend in 2012 en gebouwd met oog voor duurzaamheid – werd duidelijk hoe hier met respect voor het land en met een heldere visie wordt gewerkt aan kwaliteit. De architectuur is strak en eigentijds, maar ontworpen met respect voor het landschap en het productieproces. Zo wordt er gewerkt met zwaartekracht waar mogelijk, wat bijdraagt aan een zachte verwerking van de druiven en een efficiënter energiegebruik. De ruimtes zijn modern en vlekkeloos.
Een deel van de oude wijngaarden werd behouden en hersteld, terwijl nieuwe aanplant zich richtte op inheemse Portugese druivenrassen. Daarmee sloot Ribafreixo vanaf het begin aan bij een bredere beweging in de Alentejo: terug naar de oorsprong, met respect voor lokale variëteiten en terroir. In de wijngaarden spelen die inheemse druivenrassen de hoofdrol. Antão Vaz en Arinto geven frisse, aromatische witte wijnen, terwijl Alicante Bouschet en Touriga Nacional zorgen voor krachtige, elegante rode. Wijnen die niet alleen de regio vertegenwoordigen, maar ook het specifieke karakter van deze plek – gevormd door wind, bodem en traditie.
Een nieuwe fase brak aan voor Ribafreixo Wines toen het wijnhuis werd opgenomen in de Pacheca Group (vooral bekend van Quinta da Pacheca, een van de oudste en meest iconische wijnhuizen in de Dourovallei) – een Portugese wijnholding met wortels in de Douro en een groeiende aanwezigheid in verschillende wijnregio’s van het land. Deze overname markeert niet alleen een verandering in eigenaarschap, maar ook een versterking van de positie van Ribafreixo binnen de hedendaagse Portugese wijnwereld. Met de toevoeging van Ribafreixo Wines breidt de groep haar geografische spreiding uit naar een regio die steeds belangrijker wordt binnen het nationale en internationale wijnlandschap.
Enotoerisme, ook bekend als wijntoerisme, is een vorm van toerisme gericht op het proeven, consumeren en kopen van wijn, vaak direct bij de producent. Het omvat bezoeken aan wijngaarden, wijnkelders, proeverijen en actieve deelname aan het oogstproces. Deze vorm van toerisme biedt een culturele en gastronomische ervaring, vaak weg van massatoerisme.
Voor Ribafreixo betekent deze integratie vooral continuïteit én schaalvergroting. De filosofie van het wijnhuis – gericht op inheemse druivenrassen, terroirexpressie en frisse, evenwichtige wijnen uit de Vidigueira – blijft behouden, maar krijgt extra slagkracht op het gebied van distributie, marketing en enotoerisme. Het is niet alleen maar een producent, maar ook een bestemming. Je kunt hier terecht voor rondleidingen, proeverijen, picknicks en lunches in het restaurant. De focus ligt op een complete beleving van de Alentejo: wijn, gastronomie en landschap komen samen in een ontspannen setting. Wij kozen voor een rondleiding en proeverij met lunch.
Na de rondleiding schoven we aan in het restaurant (met een uitzicht om U tegen te zeggen), waar de algehele beleving zich op natuurlijke wijze voortzette en wederom zorgde Mario ervoor dat het ons aan niets ontbrak. Eenvoudige, smaakvolle gerechten uit de Alentejo-keuken werden (uiteraard) gecombineerd met de wijnen van het huis. Aan tafel, met uitzicht over de wijngaarden, leek de tijd even stil te staan – een moment waarin alles samenkomt: het landschap, de smaken en het verhaal achter elke fles. In de open keuken zwaaien twee dames op leeftijd de scepter. Bestel zeker een glaasje vinho licoroso na, voor op het terras met uitzicht over de wijngaarden, die is heerlijk! Wij kochten er dan ook gelijk een fles van om mee te nemen.
Het is een plek waar je de Alentejo niet alleen proeft, maar ook ervaart (de hitte hielp uiteraard ook mee). Waar verleden en toekomst hand in hand gaan, en waar gastvrijheid net zo vanzelfsprekend is als de wijn in het glas. Zo blijft Ribafreixo Wines, ook onder de vlag van de Pacheca Group, wat het altijd al was: een plek waar de Alentejo spreekt via de wijn, gedragen door landschap, traditie en een frisse blik op de toekomst. Een aanrader om eens te bezoeken!
* Adega Moinho Branco, 7960-212 Vidigueira
