Figuras de convite

De kunstvorm van het tegel maken bloeide in Portugal tijdens de achttiende eeuw op, tegelijkertijd met de weergaloze welvaart van het land, en produceerde één van de grootste ontwikkelingen in tegel maken: de figura de convite. Dit was een goed geklede man of vrouw, gemaakt van azulejos, die je bij binnenkomst verwelkomde. Een kunstvorm/stukje geschiedenis dat je tegenwoordig helaas nog maar weinig ziet…

De figura de convite verscheen voor het eerst in Portugal rond het jaar 1720. Tijdens het eerste deel van de achttiende eeuw, ongeveer tot de grote aardbeving van Lissabon in 1755, was Portugal op het hoogtepunt van zijn rijkdom en extravagantie. De figura de convite vertegenwoordigt een persoon (lakei, meid, krijger, etc.) netjes gekostumeerd en gepositioneerd op de plaatsen van binnenkomst van een adellijk huis. Dit als gebaar van welkom, om bezoekers te ontvangen. Een duidelijk symbool van aristocratisch protocol, macht en rijkdom. Ze werden op ware grootte gemaakt, van Portugese azulejos (tegeltjes), met geschulpte contouren. Er werden soms ook woorden van begroeting opgenomen in het werk. Rond het jaar 1730 begonnen er gele details in het werk te verschijnen. Dit om het gouddraad na te bootsen dat veel werd gebruikt in borduurwerk en kledingstukken van die tijd, waarmee werd gepronkt met de enorme hoeveelheden goud die Portugal uit Brazilië haalde. Het was ook rond deze tijd dat de gepoederde pruiken/kapsels van de figuras de convite zichtbaar begonnen te veranderen naar een minder opzichtige look. Dit had alles te maken met de mode/smaak van die tijd. Je zou dus kunnen zeggen dat ook de figuras met de tijd meegingen.

Tegenwoordig vind je vooral veel reproducties van deze kunstvorm. Ze zijn zelfs als kartonnen cut-outs te krijgen (wat je daar nou mee moet?)! Ik zou graag zo’n leuke dame of heer hebben die mijn gang komt opleuken, maar dan wel een echte van tegeltjes! Misschien ben ik als azulejos liefhebber wel wat enthousiaster dan de gemiddelde persoon, wie weet. Maar mocht je interesse hebben in deze figuren: adressen waar je nog originele Figuras de Convite kunt vinden (in Lissabon) vind je hier.

Figuras de convite