Historische theaters van Portugal

Kort geleden introduceerde Perspectiv, een organisatie die zich bezighoudt met het behoud van historische theaters in Europa, een nieuwe route langs een aantal bijzondere theaters op het Iberisch Schiereiland. Deze Iberische theaterroute vestigt de aandacht op theaters die werden gebouwd tussen het einde van de veertiende eeuw (begin van de Renaissance) en het begin van de twintigste eeuw. De route presenteert een viertal theaters in Portugal met een rijke historie, die dus ook van ons extra aandacht verdienen.

Theatro Circo in Braga

Dit theater viert dit jaar zijn honderdjarige bestaan. In de jaren negentig onderging het een grondige restauratie, waarop in 2006 het in zijn oude glorie herstelde gebouw een grootse heropening kende. De grote zaal heeft 897 zitplaatsen verdeeld over vier verdiepingen en ademt de sfeer van een Italiaans theater met de uitbundige decoratie, de rood beklede stoelen en zware, rode gordijnen. Indrukwekkend is de Salão Nobre, de grote hal, vanwege de frescos, het pleisterwerk, het marmer, de kroonluchter en de conversadeira, een rood bekleed bankje voor geliefden. Vandaag de dag kun je dit theater nog altijd bezoeken voor een voorstelling, maar ook is er iedere maandag en zaterdag een Engelstalige rondleiding om 14.30 uur.

Theatro Circo

Teatro Nacional de São Carlos in Lissabon

Dit fameuze operahuis in de Portugese hoofdstad werd in 1793 in zes maanden gebouwd, om het voormalige operahuis dat sneuvelde tijdens de aardbeving te vervangen. De architect José da Costa e Silva, geïnspireerd door de theaters van Milaan en Napels, maakte het ontwerp waarin neoclassicistische en rococo elementen worden gecombineerd. Het staat in de wijk Chiado, tegenover het geboortehuis van de bekende Portugese dichter Fernando Pessoa. Sinds 1996 is dit theater, huis van het Coro do Teatro Nacional de São Carlos en het Orquestra Sinfónica Portuguesa, een Nationaal Monument. Er zijn drie zalen: de Sala Principal waar de grote opera’s worden opgevoerd, de Salão Nobre, die toegang heeft tot het balkon en de foyer, waar informelere optredens plaatsvinden. Wil je naar de opera tijdens je verblijf in Lissabon, dan moet je hier zijn. Als je het alleen wilt bezoeken (met of zonder gids) kan dat iedere dag.

Teatro Nacional de São Carlos

Teatro Garcia de Resende in Évora

Dit theater uit 1892 is een ander belangrijk voorbeeld van een italian style theater in Portugal. Het is vernoemd naar de dichter, musicus en architect Garcia de Resende, een belangrijke renaissancist uit Évora. Vroeger had dit theater een façade van roze marmer, maar dit werd in 1969 vervangen door de huidige gevel van graniet. Hiermee ging ook het rijk decoratieve stucwerk verloren, waardoor de buitenkant vandaag de dag wat sober en formeel oogt. Binnen, in de hal, hangen belangrijke schilderen van de schilder João Vaz. De grote zaal staat bol van het italiaans barok en is volgens een traditioneel hiërarchisch principe opgebouwd. Je kunt in dit theater verschillende theatervoorstellingen zien, vaak opgevoerd door lokale (Alentejaanse) gezelschappen.

Teatro Garcia de Resende

Teatro Lethes in Faro

Van de vier hier genoemde historische theaters is dit het oudste, hoewel het het minst lang fungeerde als theater. Het gebouw stamt uit 1605, toen het in het bezit was van de Jezuïeten. In de achttiende eeuw gaf de Portugese koning opdracht de bezittingen van de Jezuïeten af te pakken en ze te verbannen. Niet lang daarna werd dit pand gebruikt als kazerne voor de soldaten die vochten tegen de troepen van Napeleon. In 1843 kwam een Italiaanse arts, Lázaro Doglioni, met het plan om in Faro een theater op te richten naar het voorbeeld van het Teatro de São Carlos in Lissabon. Hij kocht dit gebouw en zorgde voor de nodige verbouwingen. Het kreeg de naam Lethes, wat verwijst naar een mythische rivier, wiens water het mogelijk zou maken voor mensen om de tegenslagen en moeilijkheden van het leven te vergeten. In de twintigste eeuw raakte het theater in verval en uiteindelijk werd het in 1925 gesloten. In 1951 verkochten de afstammelingen van Doglioni het aan het Portugese Rode Kruis, dat het tot op heden nog altijd in bezit heeft, hoewel het beheer en gebruik ervan wordt overgelaten aan de ACTA, het theatergezelschap van de Algarve. Toneel, muziek, festivals en dans vullen dit prachtige theater in de Algarve. Het heeft een smalle, hoefijzervormige zaal met vijf balkons en een rijk gedecoreerd plafond.

Teatro Lethes